राष्ट्रीय समाज पक्ष (Rashtriya Samaj Paksha – RSP) हा महाराष्ट्रातील एक प्रादेशिक आणि ग्रामीण जनतेच्या हक्कांसाठी लढणारा राजकीय पक्ष आहे. या पक्षाची स्थापना २००३ साली महादेव जानकर यांनी केली. पक्षाची स्थापना “शेतकरी, मागासवर्गीय आणि पशुपालक समाजाच्या विकासासाठी” करण्यात आली.
राष्ट्रीय समाज पक्षाचे चिन्ह आहे ट्रक 🚚, जे श्रम, प्रगती आणि ग्रामीण अर्थव्यवस्थेचे प्रतीक आहे. पक्षाचा घोषवाक्य आहे — “शेतकरी, कामगार आणि पशुपालकांचा सन्मान”. पक्षाची विचारसरणी समाजातील मागासवर्गीय, धनगर, शेतकरी आणि ग्रामीण वर्गाच्या हक्कांसाठी राजकीय प्रतिनिधित्व मिळवणे या तत्त्वावर आधारित आहे.
महादेव जानकर हे पक्षाचे संस्थापक अध्यक्ष आहेत. ते मूळचे धनगर समाजाचे नेते असून, त्यांनी या समाजातील लोकांना राजकारणात एकत्र आणून सशक्त आवाज दिला. RSP हा पक्ष महाराष्ट्रात भारतीय जनता पक्षाच्या (भाजप) सहयोगी म्हणून “महायुती”चा घटक आहे.
नाशिक जिल्ह्यात, राष्ट्रीय समाज पक्षाचा प्रभाव ग्रामीण आणि पशुपालक समाजात आढळतो. सिन्नर, मालेगाव आणि निफाड या भागात पक्षाचे कार्यकर्ते सक्रिय आहेत. पक्षाने या भागांमध्ये पशुपालक, दूध उत्पादक, आणि शेतकरी वर्गाच्या समस्यांवर आंदोलन केले आहे. विशेषतः दुधाचे भाव, जनावरांसाठी चारा, वीज सवलती आणि सिंचन प्रकल्प या विषयांवर RSP ने ठोस भूमिका घेतली आहे.
राज्य पातळीवर RSP ने मंत्रीपदे आणि विधानपरिषदेत प्रतिनिधित्व मिळवले आहे. महादेव जानकर यांनी मंत्री म्हणून पशुसंवर्धन, दुग्धविकास आणि मत्स्यव्यवसाय या क्षेत्रात अनेक उपक्रम राबवले. पक्षाचे उद्दिष्ट आहे की, “शेतकरी आणि पशुपालकांना उद्योगपतींसारखा सन्मान आणि आर्थिक आधार मिळावा.”
पक्षाची धोरणे पुढीलप्रमाणे आहेत:
ग्रामीण आणि शेतकरी विकासावर भर
पशुपालक समाजासाठी विशेष योजना
शिक्षण आणि रोजगारात समान संधी
भ्रष्टाचारमुक्त प्रशासन
मागासवर्गीय आणि धनगर समाजाचे आरक्षणाचे हक्क
आगामी २०२५ च्या स्थानिक स्वराज्य आणि विधानसभा निवडणुकांमध्ये राष्ट्रीय समाज पक्ष आपले संघटन अधिक बळकट करत आहे. पक्षाचे उद्दिष्ट आहे — “महाराष्ट्रातील प्रत्येक शेतकरी आणि कामगाराला सन्मानाने जगता यावे.”
एकूणच, राष्ट्रीय समाज पक्ष (RSP) हा महाराष्ट्राच्या ग्रामीण समाजाचा, विशेषतः शेतकरी आणि धनगर समाजाचा आवाज आहे. हा पक्ष “कामगारांचा सन्मान आणि शेतकऱ्यांचा अधिकार” या ध्येयाने समाजाच्या तळागाळातील लोकांसाठी कार्यरत आहे.
